Gemeente Harlingen marionet van Omrin/Afvalsturing Friesland/REC

Verslag van de raadsvergadering van 11 december 2019.

Er kwamen nog al wat onderwerpen aan de orde, maar de meeste werden unaniem of in grote meerderheid aangenomen. Het betrof hier de benoeming van de heer Poppen tot lid van de Rekenkamercommissie, de Havengeldverordeningen 2020, de Begraafplaatsverordening, de Jaarrekening 2018 GR Fryslân West, de wijziging statuten Vereniging van Waddenzeegemeenten,

De Benoeming van 3 leden in de Raad van Toezicht Stichting Odyssee (koepel openbaar onderwijs), Integraal Veiligheidsplan 2020 – 2023 Gemeente Harlingen en tenslotte enkele begrotingswijzigingen.

Wij hadden verder vragen ingediend over de financiële situatie bij Empatec en tevens de slechte en amateuristische berichtgeving hierover. U hebt hier misschien iets van mee gekregen via de stukken in de Leeuwarder Courant. Er zou sprake zijn van financiële verliezen door “boekhoudkundige fouten” volgens een Raadsinformatiebrief. Later bleek, dat het niet om verliezen ging, maar een minder rooskleurig begroot resultaat. Het bedrijfsresultaat 2019 zal naar verwachting wel een winst laten zien. We hebben wethouder Schoute, als Dagelijks Bestuurslid van de GR en dus mede verantwoordelijk, gevraagd zijn kant van deze affaire toe te lichten. Hij gaf een opsomming van de gebeurtenissen en betreurde uiteraard de onrust, die met name in de Empatec organisatie is ontstaan. Er zal verder onderzoek naar het totale financiële plaatje worden gedaan en de Raad zal op de hoogte worden gehouden. We zijn natuurlijk benieuwd naar het vervolg.

Dan het programmapunt Voorstel Statutenwijziging Leveringsrelatie Afvalsturing Friesland NV. Op grond van artikel nr. 169 van de gemeentewet werd de raad middels een Raadsinformatiebrief van het voornemen tot statutenwijziging geïnformeerd en gevraagd geen wensen of bedenkingen te uiten. Gelet op de verstrekkende, toekomstige gevolgen van deze wijziging was Harlinger Belang samen met de Wad’n Partij, D’66 en GroenLinks van mening, dat een dergelijk wijziging een openbaar debat verdiende in de Raad. Dan heeft iedereen de gelegenheid zijn standpunt uit te spreken. Immers, dit is een belangrijk onderwerp gelet op de gevoelige relatie met Omrin/Afvalsturing/REC en de voorgestelde, langjarige verlenging van de leveringsrelatie. We zullen u de details besparen, maar het was nog een heel gedoe om een voorstel van het college op de raadsagenda te krijgen.

Maar we zijn wel wat gewend. Zo hebben de huidige coalitiepartijen PvdA, CDA en VVD destijds de komst van de REC ook zonder een debat in de Raad er door gedrukt! Het voorstel van het college luidde geen wensen en bedenkingen te uiten. De argumentatie van het college betrof bijna letterlijk de argumentatie van Omrin. Wat te denken van bijv. de zinsnede:

“dat kan er in het ergste geval toe leiden dat een aandeelhouder die zich niet aan een opzegtermijn van 5 jaar wil verbinden, na afloop van de huidige nascheidingsovereenkomsten niet meer gefaciliteerd kan worden in het nascheiden van haar huishoudelijk restafval. Vanzelfsprekend zal Afvalsturing in zo’n situatie aan haar verwerkingsplicht blijven voldoen, maar daarvoor dan moeten terugvallen op de REC in Harlingen.”

Wij weten niet hoe u deze zin interpreteert, maar wij vinden dit pure chantage. Waar gaat het om: op grond van de huidige statuten kunnen de gemeenten vanaf 2025 de leveringsrelatie ieder jaar opzeggen met een opzegtermijn van een jaar zonder vergoeding/betaling van desintegratiekosten (kosten tegen uittreding). De voorgestelde wijziging houdt in, dat deze opzegtermijn wordt gewijzigd in 5 jaar. We zijn bijna 2020. Concreet betekent dit dus, dat we vanaf nu bij het aannemen van het voorstel minstens 10 jaar gebonden zijn aan de levering van het afval aan Afvalsturing Friesland/Omrin/REC.

Harlinger Belang had samen met de Wad’n Partij, D’66 en GroenLinks via een amendement wensen en bedenkingen ingebracht. De strekking was in grote lijnen, een pas op de plaats te maken, je als gemeente Harlingen niet onder druk laten zetten (geen chantage) gelet op het feit, dat de afvalmarkt een dynamische, concurrerende, onzekere markt betreft. Afval is niet niks, maar “big business” geworden. M.a.w. zich te beraden op zijn toekomstige leveringsrelatie met Omrin en daarbij de tijd te nemen om op zoek te gaan naar marktkansen en bedreigingen. Een onderzoek naar andere afvalverwerkers en dus concurrenten van Omrin past hierin om een voor de toekomst tot een beste prijs/kwaliteitsverhouding te komen. Commercieel inzicht is daarbij ook vereist! Daarbij zou de uitkomst best kunnen zijn, dat Omrin de beste partner voor de toekomst zou kunnen zijn, maar dan moet dit gestaafd en onderbouwd worden.

Je nu al vastleggen voor 10 jaar en daarmee over je graf regeren past o.i. niet meer in deze tijd van marktwerking op allerlei gebied. Onderzoeken dus, wat het beste voor de Harlinger gemeenschap is en niet in eerste instantie uitgaan van de belangen van Omrin. Commercieel denken dus, in het belang van de gemeente Harlingen. De coalitiepartijen reageerden als volgt, kort samengevat: De PvdA (woordvoerder, de heer Leen) is gezien hun ideologie niet voor meer, maar minder marktwerking en voor meer sturing door de overheid. Dat was voor ons geen verrassing. In een fel betoog werden de zegeningen van Omrin/REC/Afvalsturing nog eens benoemd. (We moesten zelfs even terugdenken aan de gouden tijden van het socialisme onder Joop den Uyl). Vergeten waren de “knalpijpen”, de talrijke storingen van de REC en de onrust bij de inwoners. Geen kritisch woord hierover. Maar ja, dank zij de PvdA, het CDA en de VVD heeft Harlingen een afvaloven……

Het CDA (woordvoerder, de heer Sijtsma) toonde ook geen enkele twijfel. Op zijn bekende wijze las hij zijn opstel voor, zonder in te gaan op wat kritische opmerkingen. Ook dit was verwacht gelet op de aanbevelingen van de verantwoordelijke portefeuillehouder, wethouder Boon/CDA, bij het indienen van het voorstel. Het was pure propaganda voor Omrin.

Dan de VVD (woordvoerder, de heer De Vries). Wij waren echt benieuwd naar hun opstelling. Immers, als er een partij voor marktwerking, concurrentie, onderhandeling over een goede prijs/kwaliteitsverhouding is, dan is het wel de VVD. Denk daarbij aan de marktwerking in de energiemarkt, de zorg, de verzelfstandiging van overheidsbedrijven etc. Je kunt voor of tegen deze opstelling zijn, maar…… het heeft de BV Nederland wel economische voorspoed opgeleverd. We kwamen bedrogen uit. De VVD, die altijd pleitte voor debatteren in de raad, kwam met een vlak verhaal. Niks geen debat over voors en tegens. Tekenen bij het kruisje van het wurgcontract van 10 jaar!

De CU en HOOP, die nooit echt meedoen in een debat, schaarden zich zonder meer achter de coalitiepartijen en daarmee was de uitslag van de stemming wel bepaald. De gemeente Harlingen zit de volgende 10 jaar vast aan Omrin. Nu maar hopen, dat de mooie beloften uitkomen. We hebben slechte ervaringen met langjarige contracten, gesloten door deze partijen. (Ludinga, Van Meurs, Spaansen).

Ruim na 23.00 uur kon de voorzitter de vergadering sluiten. Het was de laatste zitting van dit jaar.

Wij wensen U alvast fijne feestdagen en een gelukkig en gezond 2020 toe.

De volgende Raadsvergadering is op 22 januari 2020. U bent weer van harte welkom.

Fractie Harlinger Belang.